Het verhaal van Sem en Dunja

'Alleen haren uit het doucheputje halen doe ik niet'
Dunja maakt eens in de twee weken de woning van Sem schoon. De studente en de curator hebben in de loop van de tijd een band opgebouwd die soms bijna op vriendschap lijkt.
Sem beheert als curator het academisch erfgoed en de kunstcollecties van de Vrije Universiteit. Sinds zijn geboorte heeft hij cerebrale parese: door een hersenbloeding als foetus kan hij zijn rechterarm en rechterbeen niet goed gebruiken. "Koken en mezelf wassen lukt prima", vertelt hij. "Maar bukken, dweilen of een bed verschonen kosten te veel kracht." Lange tijd hielden huisgenoten het huis mee op orde. Toen die vertrokken, stond hij er opeens alleen voor. "Dat lukte niet goed. Toen kwam Dunja."
Samen keken ze wat Sem nog prima zelf kan en waar hij echt moeite mee heeft. "Ik doe de dingen die hem veel energie kosten, zoals stofzuigen en de badkamer", zegt Dunja. Al kent die taakverdeling één duidelijke grens. "Haren uit een doucheputje halen, dat doe ik echt niet. Daar heb ik een fobie voor." Sem moet erom lachen. "Ik vind het juist prettig dat zij dat soort dingen gewoon eerlijk zegt."
'Dat menselijke contact maakt het zo fijn.'
Sem
Diepe vragen
Tijdens het schoonmaken gaat het over van alles, en lang niet altijd over koetjes en kalfjes. "Soms gooit Sem ineens een hele diepe vraag op tafel", zegt Dunja. Politiek, maatschappelijke problemen, relaties: ze hoeven het niet altijd met elkaar eens te zijn. "Dat maakt het juist leuk." Dat ze in verschillende levensfases zitten, helpt daarbij. Als Dunja zich druk maakt over haar studie of over daten, relativeert Sem het rustig. "Dan zegt hij: ah joh, het komt allemaal wel goed."
Andersom kijkt Sem met bewondering naar haar. "Je doet het toch allemaal maar: verhuizen naar Amsterdam, werken in de zorg, studeren." Dunja voelt zich bij hem altijd welkom. "Ik vind het mooi dat Sem zo open is."
Eerst rustig thee
Zo vanzelfsprekend was dat begin niet. "In het begin wist ik niet goed hoe ik me moest gedragen als Dunja er was", bekent Sem. "Ik dacht dat ik zelf ook druk bezig moest zijn." Dunja lacht. "Je voelde je bijna schuldig als je even ging zitten." Inmiddels drinken ze eerst rustig thee en doet daarna ieder zijn eigen ding, terwijl het gesprek gewoon doorloopt. "Dat menselijke contact maakt het zo fijn", zegt Sem. "Niet dat gehaaste uit de reguliere zorg."
Van die openheid heeft Dunja veel geleerd, vooral dat je eerlijk mag zijn als het even niet goed met je gaat. Toen het een tijdje wat minder met haar ging, zei Sem iets wat ze niet meer vergeet: als je voor een ander wilt zorgen, moet je eerst goed voor jezelf zorgen. "Dat is niet van mezelf, hoor", nuanceert hij meteen. En dan, serieuzer: "We hebben een zakelijke relatie, maar soms voelt onze band bijna als vriendschap." Dunja knikt. "Bijna, ja. Op je verjaardag had je extra vroeg een taart gebakken, zodat ik ook een stukje kon proeven. Dat vond ik zo ontzettend lief."